Pasangan berumur 31 hingga 35 tahun catat kes cerai tertinggi: Perceraian pasangan muda banyak berlaku di Lembah Klang disebabkan kos sara hidup yang tinggi ISTILAH janda atau duda muda, ibu tunggal atau bapa tunggal tidak lagi membawa konotasi menjelikkan dewasa ini berbanding pada era 60an dan 70an kerana pada zaman itu perceraian 'hidup' ibarat membawa musibah dan menconteng arang ke muka ibu bapa. Peredaran zaman seiring dengan ledakan teknologi maklumat dan komunikasi (ICT) menjadikan istilah berkenaan hilang 'bisanya', sekali gus ia menjadi norma biasa, apatah lagi saban hari kita disajikan dengan berita perceraian selebriti, termasuk artis dan penyanyi yang diidolakan golongan muda.Trend baru ini seolah-olah menjadikan perkahwinan itu sebagai ujian untuk meneruskan kelangsungan hidup (survival) dan bukan lagi memenuhi tuntutan agama yang mahu memperbanyakkan umat Nabi Muhammad SAW, menjauhi dosa dan mencari pahala serta mencari keredaan-Nya. Kini, tidak sukar untuk menemui wanita bergelar janda pada usia 20an, begitu juga duda muda kerana pada umur demikian selayaknya mereka mengisi kemanisan hidup bahagia bersama pasangan masing-masing. Lebih memburukkan keadaan, kisah perceraian banyak membabitkan pasangan yang sedang mengecapi kemanisan hidup berumah tangga iaitu ketika usia perkahwinan belum memasuki tempoh matang.
Rentetan daripada itu, ada pihak tampil menuding jari menyalahkan orang lain, pihak mendakwa modul praperkahwinan yang disediakan Jabatan Kemajuan Islam Malaysia (Jakim) tidak membawa faedah kepada bakal pengantin, manakala ada yang memberi alasan perkahwinan pada usia muda menyebabkan pasangan tidak matang dalam melayari bahtera perkahwinan. Bagi mengetahui puncanya, Bahagian Pembangunan Keluarga, Sosial dan Pengurusan Masjid (Kesuma), Jakim sudah membuat kajian mengenainya yang memfokuskan kepada pasangan yang berkahwin dan bercerai pada tahun sama. Kajian itu dibuat untuk mencari asas kewajaran perceraian masyarakat Islam di negara ini dengan menjadikan 10 peratus daripada 2,382 kes sejak 2005 hingga 2007 sebagai rujukan. Keputusan kajian mendapati 33.5 peratus pasangan hanya mampu mempertahankan perkahwinan di antara tempoh satu hingga lima tahun, manakala pasangan yang berkahwin dan bercerai pada tahun sama kurang daripada satu tahun atau 2.6 peratus.
Tempoh perkahwinan dari enam hingga 10 tahun mencatatkan kumpulan perceraian kedua tertinggi iaitu 26.9 peratus. Tahap umur pasangan wanita paling ramai bercerai ialah pada usia 31 hingga 35 tahun iaitu membabitkan 588 kes, diikuti usia 26 hingga 30 tahun sebanyak 511 kes. Bagi lelaki, tahap umur paling ramai bercerai ialah pada usia 31 hingga 35 tahun iaitu sebanyak 550 kes, diikuti tahap umur 36 hingga 40 tahun sebanyak 473 kes. Mengulas mengenai statistik berkenaan, Pengarah Kesuma, Ghafani Awang Theh, berkata, daripada pengamatan jabatan itu berdasarkan kes yang dirujuk pegawai runding cara di Jabatan Agama Islam, pasangan baru berkahwin mempunyai masalah untuk melaksanakan tanggungjawab sebagai suami isteri. "Mungkin disebabkan usia belum matang menyebabkan mereka gagal memenuhi kehendak pasangan sehinggakan perkahwinan yang diinginkan penuh keindahan, sebaliknya menjadi kejutan tidak dijangka berpunca daripada sikap belum bersedia mereka melayari alam rumah tangga," katanya. Beliau mengakui trend perkahwinan singkat di antara pasangan muda berpunca daripada masalah komunikasi, selain hidup berkeluarga jauh daripada pemantauan ibu bapa dan keluarga menyumbang kepada keruntuhan ikatan rumah tangga. "Sekarang ini ramai pasangan muda yang berkahwin tidak mendapat perhatian daripada orang tua masing-masing sehingga menyebabkan pasangan gagal mematuhi rukun hidup berumah tangga, misalnya mengeluarkan bahasa kasar apabila berbual bersama pasangan. "Jika dulu, hubungan kekeluargaan dan jiran tetangga sentiasa terjalin erat menyebabkan mereka saling tegur menegur jika ada sesuatu yang kurang disenangi berlaku di sekeliling mereka, kini, sikap itu semakin terhakis," katanya. Dalam kemelut ekonomi yang semakin meruncing, Ghafani mengakui jumlah perceraian pasangan muda banyak berlaku di Lembah Klang berpunca daripada kos sara hidup yang tinggi. "Tekanan dihadapi berpunca daripada masalah kewangan menjadi penyebab utama perceraian. Justeru selepas menilai hasil kajian, modul praperkahwinan sudah diubah semula pada 2007 dengan memasukkan dua subjek penting iaitu pengurusan kewangan dan pengurusan stres. Tidak kurang penting, ketiadaan ilmu dan pendedahan terhadap hubungan kelamin turut menjadi antara penyumbang kepada keruntuhan rumah tangga. Ghafani berkata, pengaruh budaya kuning yang didedahkan menerusi internet dan video lucah memberi kesan sampingan terhadap hubungan suami isteri "Tindakan meniru adegan yang ditonton menyebabkan ketagihan dan tidak sesuai diamalkan kerana sebahagiannya bertentangan dengan ajaran Islam. Kadangkala, ia menyebabkan pertelingkahan apabila permintaan pasangan gagal dipenuhi," katanya.
Oleh Siti Nur Almizan Aripin dan Bennie Zie Fauzi bminggu@bharian.com.my
